Persuasive communication

Centre for Language Studies | Faculty of Arts | Radboud University Nijmegen

‘De toon van het debat’ afscheidsrede Peter Jan Schellens

De toon van het debat

klik voor vergroting

 

Prof. Peter Jan Schellens hield op 11 januari 2013 zijn rede ‘De toon van het debat’, bij zijn afscheid van de Radboud Universiteit Nijmegen.

De link naar dit mooi uitgegeven integrale document vind je onderaan in dit bericht (.pdf document).

We citeren het voorwoord.

De toon van het debat

Er wordt regelmatig geklaagd over een oplopende toon in het publieke debat. Maar waar hebben we het eigenlijk over als we spreken over de ‘toon van het debat’?

Die vraag wordt hier vanuit stilistisch en argumentatief perspectief beantwoord aan de hand van een exemplarische discussie uit 2010: over het al dan niet bijvoeren van hongerende dieren in de Oostvaardersplassen. Er werd in kranten, op internet en in twee parlementaire spoeddebatten over gediscussieerd.

Een oplopende toon is terug te vinden in twee kenmerkende eigenschappen. Ten eerste zetten discussianten hun standpunten extra kracht bij met intensiverende stijlmiddelen. Ten tweede wordt er gebruik gemaakt van ‘interactionele’ drogredenen, zoals het argument ad hominem, die de verhouding tussen de gesprekspartners op scherp zetten. Krachtige taal en interactionele drogredenen komen het minste voor in de Kamerdiscussies, het meeste in de internetdiscussies. Het frequente gebruik van dergelijke middelen is waarschijnlijk alleen overtuigend in preken voor eigen parochie: de tegenstander in het debat overtuigt men er niet mee.

Peter Jan Schellens (1949) was van 2004 tot 2012 hoogleraar Taalbeheersing van het Nederlands aan de Radboud Universiteit Nijmegen. Hij promoveerde in 1985 in Utrecht op een argumentatie-analytisch proefschrift. Van 1986 tot 2004 was hij hoogleraar Toegepaste taalkunde aan de Universiteit Twente. Hij deed er onderzoek naar effectief tekstontwerp, communicatiekundig ontwerpen en methoden voor tekst- en webevaluatie. In Nijmegen was zijn onderzoek gericht op stijl en argumentatie in overtuigende teksten. Hij begeleidde in Enschede en Nijmegen een kleine twintig promovendi. Van 1987 tot 2007 was hij eindredacteur van het Tijdschrift voor Taalbeheersing.
ru_logo_1

pdf_2_200Bekijk / download hier
De toon van het debat

Share this on social networks

Leave a Reply